Το μισθωτήριο, η δήλωση στην ΑΑΔΕ, η εγγύηση, οι λογαριασμοί και τα κοινόχρηστα είναι καλύτερο να ξεκαθαρίζονται από την αρχή και όχι όταν προκύψει η πρώτη απορία. Και αυτό δεν αφορά μόνο την τυπική πλευρά της ενοικίασης. Μια καλή συμφωνία βοηθά ιδιοκτήτη και ενοικιαστή να ξέρουν τι περιμένει ο ένας από τον άλλο από την πρώτη ημέρα.
Ας δούμε, λοιπόν, τι χρειάζεται να προσέξει ένας ιδιοκτήτης όταν ξεκινά μια νέα μίσθωση ακινήτου.
Τι είναι το μισθωτήριο και γιατί έχει σημασία;
Το μισθωτήριο αποτυπώνει τη συμφωνία ανάμεσα στον ιδιοκτήτη και τον ενοικιαστή για τη χρήση του ακινήτου έναντι μισθώματος. Είναι ουσιαστικά το σημείο στο οποίο επιστρέφουν και οι δύο όταν, μερικούς μήνες αργότερα, προκύψει το κλασικό «τι είχαμε συμφωνήσει;».
Γι' αυτό είναι σημαντικό να αναφέρει με σαφήνεια τους βασικούς όρους της μίσθωσης: το ενοίκιο, τη διάρκεια, την εγγύηση, τον τρόπο πληρωμής και τις βασικές υποχρεώσεις κάθε πλευράς.
Όσο περισσότερα σημαντικά θέματα μένουν μόνο σε μια προφορική συνεννόηση, τόσο μεγαλύτερο είναι το περιθώριο για διαφορετικές ερμηνείες αργότερα.
Τι πρέπει να περιλαμβάνει ένα σωστό μισθωτήριο;
| Ενότητα | Τι είναι καλό να περιλαμβάνει |
| Συμβαλλόμενοι | Στοιχεία ιδιοκτήτη και ενοικιαστή |
| Ακίνητο | Διεύθυνση, όροφο, χρήση και βασικά χαρακτηριστικά |
| Οικονομικοί όροι | Μηνιαίο μίσθωμα, τρόπο και χρόνο πληρωμής |
| Διάρκεια | Ημερομηνία έναρξης και συμφωνημένη διάρκεια |
| Εγγύηση | Ποσό, σκοπό και βασικούς όρους επιστροφής |
| Κοινόχρηστα / λογαριασμοί | Ποιος αναλαμβάνει κάθε υποχρέωση |
| Ειδικοί όροι | Συμφωνίες για εξοπλισμό, φθορές, συντήρηση ή χρήση του χώρου |
Αν, για παράδειγμα, το διαμέρισμα παραδίδεται επιπλωμένο, βοηθά να καταγράφεται τι ακριβώς περιλαμβάνει. Αν υπάρχει συγκεκριμένη συμφωνία για λογαριασμούς ή κάποια ιδιαίτερη υποχρέωση, είναι προτιμότερο να αποτυπώνεται γραπτώς και όχι να βασίζεται στη μνήμη των δύο πλευρών.
Τι χρειάζεται να γίνει στην ΑΑΔΕ;
Η Δήλωση Πληροφοριακών Στοιχείων Μίσθωσης Ακίνητης Περιουσίας υποβάλλεται ηλεκτρονικά μέσα από τη σχετική εφαρμογή της ΑΑΔΕ. Σήμερα, η επίσημη ενημέρωση της Αρχής αναφέρει ότι η δήλωση υποβάλλεται έως το τέλος του επόμενου μήνα από την έναρξη ή την τροποποίηση της μίσθωσης.
Στην εφαρμογή καταχωρούνται, μεταξύ άλλων, στοιχεία εκμισθωτών και μισθωτών, οι ημερομηνίες της συμφωνίας, το συνολικό μηνιαίο μίσθωμα, ο ΑΤΑΚ και ο αριθμός παροχής ρεύματος. Όπου υπάρχει σχετική υποχρέωση, συμπληρώνονται και τα στοιχεία του Πιστοποιητικού Ενεργειακής Απόδοσης.
Από το 2025 προβλέπεται επίσης διαδικασία αποδοχής ή μη της δήλωσης από μισθωτές και συνιδιοκτήτες, με συγκεκριμένη προθεσμία μετά την ειδοποίησή τους.
Επειδή οι διαδικασίες και οι προθεσμίες μπορεί να αλλάξουν, πριν από κάθε νέα μίσθωση είναι καλό ο ιδιοκτήτης να επιβεβαιώνει τις ισχύουσες οδηγίες απευθείας στην ΑΑΔΕ ή με τον λογιστή του.
Νέα μίσθωση: ένα checklist πριν δοθούν τα κλειδιά
Όταν έχει συμφωνηθεί η ενοικίαση, λίγη οργάνωση πριν από τη μετακόμιση μπορεί να γλιτώσει αρκετό τρέξιμο αργότερα.
- Ελέγξτε τα στοιχεία του μισθωτηρίου: ονόματα, ΑΦΜ, στοιχεία ακινήτου, ημερομηνίες και μίσθωμα
- Καταγράψτε την εγγύηση. Σημειώστε το ποσό και τους βασικούς όρους που έχουν συμφωνηθεί.
- Ξεκαθαρίστε τους λογαριασμούς. Συμφωνήστε ποιοι θα μεταφερθούν στον ενοικιαστή και ποιος αναλαμβάνει κάθε χρέωση.
- Συζητήστε τα κοινόχρηστα. Ο νέος ένοικος πρέπει να γνωρίζει πώς ενημερώνεται και πώς τα εξοφλεί.
- Καταγράψτε την κατάσταση του ακινήτου. Μερικές φωτογραφίες κατά την παράδοση μπορούν να φανούν ιδιαίτερα χρήσιμες στο τέλος της μίσθωσης.
- Ενημερώστε τη διαχείριση. Έτσι ο νέος ένοικος μπορεί να λαμβάνει σωστά ανακοινώσεις, ειδοποιητήρια και σχετικές ενημερώσεις.
Τι γίνεται αν αλλάξει κάτι στη μίσθωση;
Μια μίσθωση μπορεί να ξεκινήσει με συγκεκριμένους όρους και στην πορεία κάτι να αλλάξει. Μπορεί, για παράδειγμα, να υπάρξει αλλαγή στο μίσθωμα ή σε άλλο βασικό στοιχείο της συμφωνίας.
Σε τέτοιες περιπτώσεις χρειάζεται να ελέγχεται αν απαιτείται τροποποιητική δήλωση στην ΑΑΔΕ και με ποια διαδικασία. Η ίδια η εφαρμογή της ΑΑΔΕ προβλέπει υποβολή δηλώσεων για νέες μισθώσεις και τροποποιήσεις.
Καλό είναι ο ιδιοκτήτης να κρατά οργανωμένο αρχείο με τις σχετικές δηλώσεις, τα συμφωνητικά και οποιαδήποτε αλλαγή έχει συμφωνηθεί. Το «το είχαμε πει κάποια στιγμή στο τηλέφωνο» σπάνια είναι ο καλύτερος τρόπος να λυθεί μια μελλοντική διαφωνία.
Και όταν τελειώσει η μίσθωση;
Ο ιδιοκτήτης είναι καλό να ελέγξει την κατάσταση του ακινήτου, την εγγύηση, τυχόν ανεξόφλητους λογαριασμούς και κοινόχρηστα και να φροντίσει για τη δήλωση λύσης της μίσθωσης σύμφωνα με τη διαδικασία που ισχύει στην ΑΑΔΕ. Επειδή και εδώ μπορεί να υπάρχουν ειδικές προθεσμίες ή αλλαγές στη διαδικασία, χρειάζεται έλεγχος των τρεχουσών οδηγιών πριν από την υποβολή.
Αν στη συνέχεια μπει νέος ενοικιαστής, είναι επίσης χρήσιμο να ενημερωθεί έγκαιρα η διαχείριση της πολυκατοικίας ώστε να μη συνεχίζουν, για παράδειγμα, ειδοποιήσεις ή ενημερώσεις να φτάνουν στον προηγούμενο ένοικο.
Συχνά λάθη σε μια νέα μίσθωση
Τα περισσότερα προβλήματα συνήθως ξεκινούν από μια λεπτομέρεια που συχνά λέγεται ότι «θα κανονιστεί αργότερα».
Τέτοια θέματα μπορεί να είναι:
- στοιχεία της μίσθωσης που δεν ελέγχθηκαν πριν την υποβολή
- σημαντικές συμφωνίες που έμειναν μόνο προφορικές
- ασαφή συμφωνία για την εγγύηση
- έλλειψη συνεννόησης για λογαριασμούς και κοινόχρηστα
- αλλαγές στους όρους που δεν καταγράφηκαν
- απουσία οργανωμένου αρχείου με συμφωνητικά και δηλώσεις
- μη ενημέρωση της διαχείρισης για αλλαγή ενοικιαστή
- παλιές εκκρεμότητες του διαμερίσματος που ανακαλύπτονται αφού ξεκινήσει η νέα μίσθωση
Το μισθωτήριο και η δήλωση στην ΑΑΔΕ οργανώνουν την έναρξη της μίσθωσης. Μετά, όμως, ξεκινά η πραγματική καθημερινότητα του ενοικιαστή μέσα στην πολυκατοικία. Μέσα από το Polikatikia.gr, ιδιοκτήτες, ένοικοι και εταιρείες διαχείρισης μπορούν να έχουν πιο οργανωμένη εικόνα για κοινόχρηστα, οφειλές, πληρωμές και ενημερώσεις που αφορούν το διαμέρισμα.
Έτσι, ο νέος ενοικιαστής γνωρίζει από την αρχή πού μπορεί να βρίσκει τις σχετικές πληροφορίες, ενώ ο ιδιοκτήτης έχει καλύτερη εικόνα για τυχόν εκκρεμότητες που συνδέονται με το ακίνητό του.
Μια καλή μίσθωση, άλλωστε, δεν χρειάζεται να είναι περίπλοκη. Αν ξεκινά με καθαρές συμφωνίες, σωστά στοιχεία και λίγη οργάνωση, η συνεργασία των εμπλεκόμενων θα κυλήσει όσο γίνεται πιο ήρεμα και χωρίς δυσάρεστες εκπλήξεις.